Jakie badania laboratoryjne warto wykona膰 tej jesieni?

Jakie badania laboratoryjne warto wykona膰 tej jesieni?

Ka偶dy z nas, bez wzgl臋du na wiek, powinien wykonywa膰 regularnie badania profilaktyczne. Umo偶liwiaj膮 one wczesne wykrycie wielu chor贸b, a tym samym wprowadzenie na czas leczenia, kt贸re cz臋sto ratuje nasze 偶ycie.

Jakie badania krwi warto zrobi膰?

Krew w naszym ciele jest jak lustro 鈥 odzwierciedla stan naszego zdrowia, dlatego bardzo wa偶ne jest, aby raz do roku wykonywa膰 badania profilaktyczne. Zauwa偶aj膮c nieprawid艂owo艣ci podczas badania krwi, mo偶emy odpowiednio wcze艣nie wykry膰 chorob臋, zanim si臋 rozwinie. Mamy dzi臋ki temu szans臋 na zmian臋 stylu 偶ycia oraz wdro偶enie lek贸w, zanim b臋dzie na to za p贸藕no.

W艣r贸d bada艅, kt贸re warto wykona膰 mo偶emy wymieni膰:

  • morfologi臋,
  • badanie OB,
  • badanie poziomu glukozy we krwi,
  • lipidogram,
  • pr贸by w膮trobowe,
  • badanie moczu,
  • oznaczenie poziomu hormon贸w tarczycy.

Morfologia

Wykonanie morfologii umo偶liwia ocen臋 3 g艂贸wnych typ贸w kom贸rek znajduj膮cych si臋 w naszej krwi:

  • krwinek czerwonych 鈥 przenosz膮cych tlen do tkanek w organizmie,
  • krwinek bia艂ych 鈥 odpowiadaj膮cych za zwalczanie infekcji,
  • p艂ytek krwi 鈥 pomagaj膮cych w zasklepianiu ran po krwawieniu.

Wyniki tego badania mog膮 wykry膰 m.in niedokrwisto艣ci, infekcje i stany zapalne oraz zaburzenia krwawienia czy krzepni臋cia. Mo偶emy r贸wnie偶 zobaczy膰 kszta艂t kom贸rek, co tak偶e 艣wiadczy o niekt贸rych chorobach. Zwykle to pierwszy krok w rozpoznaniu wielu zaburze艅.[1]

Co oznacza badanie krwi OB?

OB, czyli Odczyn Biernackiego pozwala na monitorowanie tocz膮cych si臋 stan贸w zapalnych w naszym ciele. Test polega na zmierzeniu czasu, jaki potrzebuj膮 czerwone krwinki na opadni臋cie na dno prob贸wki. Im szybciej opadaj膮, tym wi臋ksze jest prawdopodobie艅stwo tocz膮cego si臋 zapalenia. Badanie jest u偶yteczne w diagnozowaniu chor贸b takich jak:

  • artretyzm,
  • zapalenie wsierdzia,
  • choroba Crohna,
  • potwierdzenie infekcji.[1]

Poziom glukozy we krwi

Badanie glikemii na czczo pozwala na wczesne rozpoznanie stan贸w przedcukrzycowych oraz samej cukrzycy. Prawid艂owe warto艣ci glukozy we krwi, mierzonej na czczo, powinny mie艣ci膰 si臋 w zakresie 70-99 mg/dl. Badanie to nale偶y przeprowadza膰 raz na 3 lata u os贸b powy偶ej 45 roku 偶ycia, chyba 偶e wyst臋puj膮 czynniki ryzyka rozwoju cukrzycy, wtedy badanie powinno si臋 wykonywa膰 co roku. Ryzyko choroby zwi臋kszaj膮:

  • nadwaga i oty艂o艣膰,
  • cukrzyca wyst臋puj膮ca w rodzinie,
  • ma艂a aktywno艣膰 fizyczna,
  • je艣li w poprzednim badaniu stwierdzono stan przedcukrzycowy,
  • nadci艣nienie t臋tnicze,
  • podwy偶szony poziom cholesterolu.

Dodatkowo u kobiet:

  • zesp贸艂 policystycznych jajnik贸w,
  • przebyta cukrzyca ci膮偶owa,
  • urodzenie dziecka o masie powy偶ej 4kg.[2]

Lipidogram 鈥 co to za badanie?

Lipidogram, czyli profil lipidowy, obejmuje oznaczenie we krwi st臋偶enia:

  • TG 鈥 tr贸jgliceryd贸w,
  • TC – cholesterolu ca艂kowitego,
  • HDL-C 鈥 cholesterolu HDL,
  • LDL-C 鈥 cholesterolu LDL.

Cholesterol jest substancj膮 t艂uszczow膮, kt贸r膮 dostarczamy organizmowi wraz z diet膮. Jest niezb臋dny do prawid艂owego funkcjonowania, jednak jego podwy偶szony poziom przyczynia si臋 do zwi臋kszonego ryzyka powa偶nych problem贸w jak udar czy zawa艂 serca. Najwa偶niejszym parametrem w ocenie profilu lipidowego jest st臋偶enie LDL, czyli tzw. z艂ego cholesterolu. To w艂a艣nie on odpowiada za rozw贸j mia偶d偶ycy, a w konsekwencji zwi臋kszone ryzyko zawa艂u serca.[1,3]

Pr贸by w膮trobowe

Istniej膮 badania, kt贸re wykorzystujemy w ocenie czynno艣ci w膮troby. Oznaczenie aktywno艣ci wybranych enzym贸w w膮trobowych pozwala na zdiagnozowanie chor贸b w膮troby, takich jak:

  • zapalenie w膮troby,
  • marsko艣膰 w膮troby,
  • choroby w膮troby zwi膮zane z nadu偶ywaniem alkoholu.[1]

Jakie hormony tarczycy zbada膰 we krwi?

Warto zbada膰 poziom:

  • TSH 鈥 hormonu tyreotropowego,
  • T3 鈥 tr贸jjodotyroniny,
  • T4- tyroksyny.

Je艣li ich poziom wyjdzie za niski, b膮d藕 za wysoki mo偶e to oznacza膰 chorob臋 tarczycy, tak膮 jak niedoczynno艣膰, b膮d藕 nadczynno艣膰. Badanie jest istotne szczeg贸lnie u kobiet, gdy偶 to u nich cz臋艣ciej wyst臋puj膮 zaburzenia zwi膮zane z tarczyc膮.

Co wykazuj膮 badania moczu?

Warto skontrolowa膰 czy mocz nie zawiera sk艂adnik贸w takich jak np. bia艂ko, czerwone krwinki, glukoza, kt贸re przy prawid艂owej pracy nerek oraz ca艂ego organizmu nie powinny si臋 tam znale藕膰. Je艣li b臋d膮 obecne, mo偶e to wskazywa膰 na problemy zdrowotne. Dzi臋ki badaniu moczu mo偶na wykry膰 m.in:

  • infekcje dr贸g moczowych i niekt贸re infekcje przenoszone drog膮 p艂ciow膮,
  • choroby nerek, w膮troby,
  • powik艂ania zwi膮zane z cukrzyc膮.[4]

Jak przygotowa膰 si臋 do bada艅 krwi?

Dzie艅 przed badaniem krwi nie nale偶y pi膰 alkoholu, warto zrezygnowa膰 tak偶e z intensywnych 膰wicze艅 fizycznych. Na oko艂o 12 godzin przed pobraniem krwi nie nale偶y spo偶ywa膰 posi艂k贸w, ani pi膰 kawy czy herbaty. Warto r贸wnie偶 zadba膰 o wyspanie si臋. Nie powinno si臋 i艣膰 na badanie po nocnych zmianach w pracy, czy nieprzespanej nocy 鈥 mo偶e to zaburzy膰 wyniki. Rano, w dniu badania dozwolone jest jedynie picie wody. Je偶eli rano mamy przyj膮膰 leki najlepiej jest skonsultowa膰 z lekarzem, kt贸ry zadecyduje, czy mo偶na odstawi膰 lek na czas badania. Je艣li nie mamy takiej mo偶liwo艣ci o za偶ywanych preparatach warto poinformowa膰 piel臋gniarki pobieraj膮ce krew oraz lekarza, kt贸remu poka偶emy wyniki.

Wykaz 藕r贸de艂

1 NHS: Examples Blood tests. 2022

2 Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego: Zalecenia kliniczne dotycz膮ce post臋powania u chorych na cukrzyc臋.. Curr Top Diabetes, 2022; 2(1): 1-134

3 Wytyczne Polskiego Towarzystwa Lipidologicznego/Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce/Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego/Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego/Polskiego Towarzystwa Diagnostyki Laboratoryjnej, Polskiego Towarzystwa Nadci艣nienia T臋tniczego Diagnostyki i leczenia zaburze艅 lipidowych w Polsce 2021

4 Urinalysis Lab Tests Online UK 2022 [dost臋p 22.10.2022] [online: https://labtestsonline.org.uk/tests/urinalysis]



W przychodni akceptujemy p艂atno艣膰 kart膮 p艂atnicz膮 oraz kredytow膮 Visa, Mastercard, Maestro.
karty_m

Bezp艂atny dost臋p do bezprzewodowego internetu dla wszystkich pacjent贸w przychodni.

Dane adresowe:

Przychodnia Boche艅ska
ul. Krakowska 27
32-700 Bochnia
14 611 63 63

Gabinet Okulistyczny
885-455-955

Godziny:

Podstawowa opieka zdrowotna (POZ):
poniedzia艂ek-pi膮tek: 08:00鈥18:00
sobota-niedziela: nieczynne

Poradnie specjalistyczne:
poniedzia艂ek-pi膮tek: 07:00鈥20:00
sobota-niedziela: nieczynne

Punkt pobra艅:
poniedzia艂ek-pi膮tek: 07:00鈥11:00
sobota: 07:30-11:30
niedziela: nieczynne